Ukraina dostosuje się do unijnych standardów

20.02.2026

Integracja Ukrainy z europejskim systemem transportowym wchodzi w ważną fazę. Na mocy decyzji Komitetu Wspólnego UE–Ukraina z 17 stycznia 2025 r. oraz rozporządzenia Ministerstwa Rozwoju Gmin, Terytoriów i Infrastruktury Ukrainy nr 1727 z 12 grudnia 2025 r. Kijów przyjmuje rozwiązania zbliżone do unijnych zasad rozliczania czasu pracy kierowców oraz wdrażania inteligentnych tachografów drugiej generacji. Przepisy wejdą w życie od 26 lipca 2026 r.

Zmiany te wynikają z procesu dostosowywania prawa transportowego do standardów UE i umowy AETR oraz z warunków pogłębiania współpracy transportowej z Unią Europejską. To nie tylko formalność prawna, ale przede wszystkim impuls do ujednolicania reguł działania na rynku międzynarodowego transportu drogowego. Dla przewoźników z UE oznacza to krok w stronę bardziej porównywalnych warunków konkurencji, a dla ukraińskich firm – konieczność modernizacji floty i większej transparentności operacyjnej.

Technologiczny skok

Kluczowym elementem zmian jest wdrażanie inteligentnych tachografów drugiej generacji, znanych w branży jako G2V2 (smart tachograph version 2). To urządzenia stanowiące obecnie standard w nowych pojazdach rejestrowanych w Unii Europejskiej i stopniowo wymagane także w części pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy. Podstawą wdrożenia jest decyzja Komitetu Wspólnego UE–Ukraina z 17 stycznia 2025 r., która rozszerzyła uznawanie inteligentnych tachografów w przewozach między UE i Ukrainą – przyjęta przez stronę unijną i ukraińską w celu zapewnienia interoperacyjności kontroli i spójnych zasad nadzoru.

Ich najważniejszą funkcją jest automatyczne rejestrowanie momentu przekroczenia granicy państwowej przy wykorzystaniu pozycjonowania satelitarnego GNSS. W starszych tachografach kierowcy musieli zatrzymywać się i ręcznie wprowadzać symbol kraju po przekroczeniu granicy. Nowe urządzenia w dużej mierze eliminują ten obowiązek, co w praktyce ogranicza przestoje i zmniejsza ryzyko błędów w zapisach. Wymóg ten wynika z unijnych przepisów technicznych dotyczących smart tachografów II generacji oraz ich włączenia do systemu uznawanego w przewozach z Ukrainą od 2025 r.

Wdrażanie G2V2 poza UE jest powiązane z procesem aktualizacji przepisów umowy AETR, która reguluje czas pracy załóg w międzynarodowym transporcie drogowym w państwach nienależących do Unii. Aktualizacja ta jest prowadzona etapowo przez państwa-strony AETR w celu zbliżenia wymogów technicznych do standardów UE, co jest bezpośrednią przyczyną wprowadzania nowych urządzeń także w krajach spoza Unii. Należy jednak zaznaczyć, że harmonogram obowiązkowego stosowania najnowszej generacji tachografów w krajach AETR nie zawsze jest tożsamy z terminami unijnymi i może mieć charakter etapowy.

Nowoczesne tachografy oferują także rozszerzoną pamięć oraz funkcje zdalnej komunikacji krótkiego zasięgu (DSRC) do wstępnej selekcji pojazdów do kontroli drogowej, a także interfejsy komunikacyjne (np. Bluetooth) do odczytu danych przez uprawnione służby. Dla przewoźników oznacza to większą wykrywalność naruszeń, ale też uproszczenie procedur kontrolnych. Wprowadzenie tych funkcji jest konsekwencją przyjętych w UE regulacji technicznych pakietu smart tachograph II, które Ukraina zaczęła formalnie uznawać po decyzji z 17 stycznia 2025 r.

Harmonizacja czasu pracy i standardy socjalne

Drugim filarem zmian jest zbliżanie ukraińskich przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu, przerw i odpoczynków do standardów obowiązujących w Unii Europejskiej. Podstawą są tu przepisy wykonawcze przyjęte przez Ministerstwo Rozwoju Gmin, Terytoriów i Infrastuktury Ukrainy – nakaz nr 1727 z 12 grudnia 2025 r., który wchodzi w życie 26 lipca 2026 r. – wydany w celu dostosowania krajowych norm do regulacji UE i AETR. Nie oznacza to jeszcze pełnej i identycznej harmonizacji z całym unijnym Pakietem Mobilności, ale kierunek zmian jest wyraźnie proeuropejski.

Różnice interpretacyjne i praktyczne między systemami przez lata budziły kontrowersje i wpływały na warunki konkurencji w przewozach międzynarodowych. Nowe regulacje i wytyczne wdrażane na Ukrainie w coraz większym stopniu odwołują się do limitów jazdy, przerw i odpoczynków znanych z prawa UE oraz AETR. Powodem ich wprowadzenia jest ujednolicenie zasad kontroli, poprawa bezpieczeństwa drogowego oraz spełnienie warunków integracji z europejskim rynkiem transportowym.

Wymogi takie jak bardziej rygorystyczne podejście do odpoczynków tygodniowych czy organizacji powrotów kierowców do bazy są inspirowane rozwiązaniami unijnymi, ale ich zakres i sposób egzekwowania mogą się jeszcze różnić od przepisów obowiązujących w państwach członkowskich UE. Zakres tych obowiązków został zapisany w akcie ministerialnym z 12 grudnia 2025 r., z datą stosowania od 26 lipca 2026 r., co daje branży okres dostosowawczy.

Zmiany te mają służyć zarówno poprawie bezpieczeństwa drogowego, jak i ograniczaniu nadużyć w ewidencji czasu pracy. Dla administracji to również narzędzie do uszczelniania rynku transportowego i ograniczania szarej strefy. W uzasadnieniu aktu z grudnia 2025 r. wskazano wprost na konieczność dostosowania do standardów UE oraz zwiększenia skuteczności kontroli.

Realne skutki dla rynku

Przyjmowanie przez Ukrainę standardów zbieżnych z unijnymi w obszarze tachografów i rozliczania czasu pracy ma znaczenie strategiczne i wykracza poza zwykłą zmianę techniczną. Jest to element oficjalnego procesu dostosowawczego zapoczątkowanego decyzją UE–Ukraina z 17 stycznia 2025 r. oraz krajowymi przepisami wykonawczymi z 12 grudnia 2025 r. (stosowanymi od 26 lipca 2026 r.). To element szerszego procesu dostosowawczego do regulacji europejskich w transporcie.

W praktyce oznacza to stopniowe zmniejszanie barier technicznych między Ukrainą a UE oraz rosnącą interoperacyjność systemów kontrolnych. Okres przejściowy może być jednak wymagający finansowo — wymiana tachografów, doposażenie pojazdów i dostosowanie procedur operacyjnych generują istotne koszty, szczególnie dla małych firm. Dlatego ustawodawca i resort transportu przewidzieli odroczoną datę wejścia w życie – 26 lipca 2026 r. – aby umożliwić branży przygotowanie się do nowych wymogów.

Dla przewoźników z Polski i innych krajów UE zmiany te oznaczają bardziej porównywalne warunki kontroli i dokumentowania pracy kierowców. Jednocześnie modernizacja ukraińskich flot i procesów może zwiększyć ich konkurencyjność na rynku międzynarodowym. Kierunek zmian jest jednak spójny z ogólnoeuropejskim trendem cyfryzacji i standaryzacji nadzoru w branży TSL.

źródło: www.truckbiznes.pl